انتخابات هیات رئیسه سال آخر مجلس حاشیه‌های مهمی داشت. از کاندیداتوری روح‌الله حسینیان مقابل علی لاریجانی تا لابی‌های دو فراکسیون اصلی مجلس برای روز رای‌گیری

علی لاریجانی برای هشتمین سال پیاپی رئیس مجلس شد. لاریجانی با 205 رای از مجموع 263 رای مأخوذه در آخرین سال مجلس نهم مجددا بر کرسی ریاست تکیه زد. یکی از شگفتی‌های این دور از انتخابات هیات‌رئیسه حضور روح‌الله حسینیان به‌عنوان نامزد ریاست مجلس بود که تنها توانست 36 رای که به‌طور حتم متعلق به جبهه پایداری است را از آن خود کند. به نظر می‌رسد او بهتر از دیگران می‌دانست در این مجلس رای نخواهد آورد، با این حال ورود او به این رقابت برای مخابره کردن یک پیام به اصولگرایان بود.
شب قبل از رای‌گیری فراکسیون اصولگرایان بیانیه‌ای صادر کرد که در آن بر حمایت از علی لاریجانی تاکید داشت. فراکسیون اصولگرایان را حدادعادل اداره می‌کند و ریاست آن را برعهده دارد و در مقابل فراکسیون رهروان که به لاریجانی نزدیک است، جبهه پایداری در آن عضویت دارد.
کاندیداتوری حسینیان در مقابل لاریجانی به این معنا بود که جبهه پایداری قصد ندارد تحت هیچ شرایطی با لاریجانی ائتلاف کند. سوی دیگر این موضوع به مساله انتخابات آینده مجلس و نقش پایداری در وحدت اصولگرایان بازمی‌گردد. ظهور جبهه پایداری با انتخابات مجلس نهم و شکاف میان اصولگرایان در لیست‌های دوگانه آغاز شد و همچنان این رویه ادامه دارد. با این حال جبهه پایداری روز دوشنبه نیز در جلسه‌ای که در دفتر حزب موتلفه اسلامی برگزار شده بود، با دو حزب تاثیرگذار اصولگرایان جلسه‌ای را ترتیب داده بود. پایداری‌ در این جلسه که به منظور وحدت بیشتر اصولگرایان برگزار شد، با موتلفه اسلامی و همچنین ایثارگران به گفت‌وگو نشسته بود که البته هنوز اخبار خاصی از آن بیرون نیامده است.
پس از اتمام رای‌گیری و انتخاب مجدد لاریجانی به‌عنوان رئیس مجلس، وی با تشکر از نمایندگان گفت: «از اعتماد مجدد شما تشکر می‌کنم و امیدوارم بتوانم در انجام وظایف محوله در حوزه کلان و امور مربوط به مردم با حمایت شما گام‌های خوبی بردارم.» وی از ابتدای ورود به مجلس از ابتدای دوره هشتم تا سال پایانی دوره نهم، رئیس مجلس بوده است.

ابوترابی‌فرد و باهنر نایب‌رئیس شدند
همچنین نمایندگان مجلس شورای اسلامی در ادامه، حجت‌الاسلام محمدحسن ابوترابی‌فرد و محمدرضا باهنر را به‌عنوان نواب‌رئیس مجلس در چهارمین سال نهمین دوره از مجلس شورای اسلامی انتخاب کردند.
براساس رای‌ نمایندگان، حجت‌الاسلام محمدحسن ابوترابی‌فرد با 231 رای و محمدرضا باهنر با 192 رای از مجموع 264 رای ماخوذه به‌عنوان نواب‌رئیس انتخاب شدند و علی لاریجانی پس از اعلام اسامی ‌نواب‌رئیس برای آنها آرزوی توفیق و سربلندی کرد. با انتخاب علی لاریجانی به‌عنوان ریاست و محمدحسن ابوترابی‌فرد و محمدرضا باهنر به‌عنوان نواب‌رئیس، ریاست مجلس در سال پایانی از نهمین دوره مجلس شورای اسلامی تغییری نکرد و ثابت ماند. این درحالی بود که اخباری از کاندیداتوری جلالی در مقابل باهنر شنیده می‌شد، اما در آخرین روز مانده به رای‌گیری تکذیب شد. براساس ماده 15 آیین‌نامه داخلی مجلس، هیات‌رییسه دائم مرکب از رئیس، دو نایب‌رئیس، شش دبیر و سه ناظر هستند.
براساس ماده 16 آئین‌نامه داخلی مجلس، انتخاب رئیس در نوبت اول با اکثریت مطلق آرای نمایندگان صاحب رای در انتخاب نواب‌رئیس، دبیران و ناظران هر کدام جداگانه و با اکثریت نسبی و رای مخفی و با ورقه خواهد بود.

سایر نامزدهای عضویت در هیات‌رئیسه
جواد جهانگیرزاده، احمدرضا دستغیب، محمد‌حسین فرهنگی، علیرضا منادی، جواد هروی، حسین سبحانی‌نیا، مهرداد بذرپاش، محمد دهقان، ضرغام صادقی، حجت‌الاسلام سید‌علی طاهری و اسماعیل کوثری به‌عنوان دبیران هیات‌رئیسه در دور چهارم مجلس نهم نامزد شدند.
عبدالرضا مصری، محمد آشوری‌تازیانی، سید‌شریف حسینی، احمد امیر‌آبادی، موسی غضنفرآبادی، ابراهیم کارخانه‌ای و سید‌بهلول حسینی هم برای ناظرین مجلس در دور چهارم مجلس نهم نامزد شدند.

یک تغییر در ناظرین هیات‌رئیسه مجلس
نمایندگان مجلس شورای اسلامی سه‌ناظر هیات‌رئیسه مجلس را با یک تغییر نسبت به دور قبل انتخاب کردند. نمایندگان عبدالرضا مصری نماینده کرمانشاه را با 161 رای، سید‌شریف حسینی نماینده اهواز را با 160 رای و محمد آشوری‌تازیانی نماینده بندرعباس را با 153 رای به‌عنوان ناظرین مجلس در دور چهارم مجلس نهم انتخاب کردند. این در حالی است که نمایندگان 265 رای در این رای‌گیری به گلدان‌ها ریخته بودند.
این یک تغییر، کنار رفتن بهروز نعمتی سخنگوی هیات‌رئیسه و جایگزینی عبدالرضا مصری است. نعمتی و مصری هر دو عضو فراکسیون رهروان ولایت هستند.

دبیران؛ دستغیب جایگزین سبحانی‌نیا
به علاوه نمایندگان مجلس شورای اسلامی دبیران هیات‌رئیسه مجلس را با یک تغییر نسبت به دور قبلی انتخاب کردند. محمد‌حسین فرهنگی نماینده تبریز با 207 رای، ضرغام صادقی نماینده شیراز با 153 رای، مهرداد بذرپاش نماینده تهران با 150 رای، علیرضا منادی سپیدان نماینده تبریز با 145 رای، سید‌احمدرضا دستغیب نماینده شیراز با 139 رای و محمد دهقان نماینده چناران با 136 رای به‌عنوان دبیران هیات‌رئیسه دور چهارم مجلس نهم انتخاب شدند. این در حالی بود که نمایندگان 267 رای را برای این رای‌گیری در گلدان‌ها انداختند. بر این‌اساس دبیران هیات‌رئیسه مجلس نسبت به دور قبل با یک تغییر مواجه شد که بر‌اساس این تغییر احمدرضا دستغیب جایگزین حسین سبحانی‌نیا در هیات‌رئیسه مجلس شد. دستغیب و سبحانی‌نیا هر دو عضو فراکسیون رهروان ولایت بودند.

یک اختلاف در دو فراکسیون
اما مهمتر از خود نتایج انتخابات هیات‌رئیسه، اتفاقاتی بود که در پشت صحنه این انتخابات رخ داد. زاکانی در یک اظهارنظر خبر داد که قرار است حدادعادل و کاظم جلالی برای رسیدن به یک تفاهم در میان اصولگرایان با یکدیگر دیدار کنند. اما بعد از انتخابات هیات‌رئیسه کاظم جلالی پاسخ او را داد.
یک روز مانده به انتخابات هیات رئیسه مجلس شورای اسلامی، همچنان اختلافات میان فراکسیون اصولگرایان و رهروان ولایت مجلس برای رسیدن به کرسی‌های هیات‌رئیسه مجلس باقی بود، چون دو طرف نتوانستند در مورد لیستی مشترک به نتیجه برسند.
ماجرای این اختلاف از زمانی آغاز شد که زمزمه‌هایی از تهیه لیست مشترکی میان دو فراکسیون اصولگرایان و رهروان ولایت از سوی برخی از اعضای این فراکسیون‌ها مطرح شد. عده‌ای از آنها معتقد بودند که می‌توان هیات‌رئیسه کنونی مجلس را حفظ کرد و برخی معتقد بودند دو فراکسیون باید در ارائه لیست مشترک به نتیجه برسند.
اسماعیل جلیلی، عضو شورای مرکزی فراکسیون رهروان ولایت مجلس این احتمال را مطرح کرد که «از هر فراکسیونی افرادی بخواهند در انتخابات هیات‌رئیسه مجلس شرکت کنند» و این احتمال را «بسیار زیاد» عنوان کرد. اما با این وجود زمانی که عصر روز یکشنبه جلسه هر دو فراکسیون لغو شد، نشان می‌داد که دو فراکسیون به نتیجه نرسیده‌اند و پیش‌بینی می‌شد هر کدام از دو فراکسیون بزرگ مجلس کاندیداهای خود را معرفی کنند.
از سوی دیگر، کاظم جلالی رئیس فراکسیون رهروان ولایت مجلس روز یکشنبه در جمع خبرنگاران در مورد انتخابات هیات ریسه مجلس و رایزنی‌های خود با حدادعادل رئیس فراکسیون اصولگریان گفت: «آقای حدادعادل مدتی پیش بحثی را مبنی بر اینکه ترکیب فعلی هیات‌رئیسه حفظ شود مطرح کرد که من به وی گفتم این موضوع را باید در فراکسیون رهروان ولایت مطرح کنم چون روند فراکسیون دموکراتیک است.
جلالی گفت که در کلیت موضوعات با حدادعادل به توافق رسیدند اما بعد زمزمه‌هایی شنیده می‌شود که برخی افراد در فراکسیون اصولگرایان می‌خواهند کاندیدا شوند. جلالی اسامی ‌این افراد را به حدادعادل می‌دهد و می‌گوید: «باید این گونه باشد و باید همگرایی که بیان شده حفظ شود ولی آقای حداد گفت من با این افراد صحبت می‌کنم.»
به‌دنبال این موضوع جلالی خبرهایی که در زمینه کاندیداتوری برخی افراد داشت را به حدادعادل منتقل می‌کند، اما پاسخ حدادعادل این است که آنها از یک «جبهه» هستند و «سلیقه‌ای دارند که مورد توجه قرار نمی‌گیرد» که بعد از انتخابات مشخص شد منظور جبهه پایداری است که از آن روح‌الله حسینیان کاندیدا شد. جلالی در عین حال به حداد می‌گوید: «اینها از فراکسیون شما هستند و شما باید پیگیری کنید.»
ادامه این ماجرا به آنجا می‌رسد که از گفت‌وگوهای تلفنی نتیجه‌ای حاصل نمی‌شود و حدادعادل در نهایت خبری را به جلالی نمی‌دهد که در نهایت جلالی چنین برداشت می‌کند: «این موضوع ایده‌ای است که آقای حداد پیگیری صادقانه می‌کند ولی انگار در فراکسیون اصولگرایان به جمع‌بندی نرسیده‌اند.»

حدادعادل: رقابت با شما را به صلاح نمی‌دانم
در چنین شرایطی، یکی از نمایندگان موثر فراکسیون اصولگرایان مجلس با تاکید بر اینکه رهروان و اصولگرایان می‌توانند تشریک مساعی داشته باشند، گفت: حدادعادل به لاریجانی پیغام داده است در راستای وحدت اصولگرایی صلاح نیست من با شما رقابت کنم.»
علیرضا زاکانی که سخنگوی فراکسیون اصولگرایان نیز هست، در حاشیه میزگرد «مشق غیرت، بازرسی و بازجویی ممنوع» پیرامون اظهارات روزیکشنبه کاظم جلالی رئیس فراکسیون رهروان مجلس شورای اسلامی و تلاش فراکسیون اصولگرایان برای اتحاد دو فراکسیون برای ارائه لیست واحد در انتخابات هیات‌رئیسه گفت: «تحلیلی در فراکسیون اصولگرایان و شخص آقای حداد وجود داشت که با عنایت به سال پایانی مجلس نهم و انتخابات پیش رو و ضرورت همدلی و همزبانی که به نوعی تجلی آن باید در مجلس و میان نمایندگان مشخص باشد، این پیشنهاد را به دوستان رهروان بدهیم که برای انتخابات هیات‌رئیسه، فهرست واحدی ارائه دهیم.» زاکانی معتقد بود که شرایط برای فراکسیون اصولگرایان بسیار بهتر از قبل شده و آقای حداد پیشنهاد را به آقای جلالی داد که با آقای لاریجانی صحبت کند.
زاکانی توپ را به زمین جلالی انداخت و گفت که با این وجود جوابی از آن طرف نیامده است. سخنگوی فراکسیون اصولگرایان در ادامه به اختلاف بر سر برگزاری جلسه اشاره کرده و گفت: «عصر روز شنبه قرار بود آقای جلالی با آقای حدادعادل جلسه داشته باشند که مسئول دفتر آقای حداد به آقای جلالی گفتند اگر امکان دارد جلسه با 30 دقیقه تاخیر شروع شود اما آقای جلالی گفتند وقت بنده محدود است. بعد مسئول دفتر آقای حدادعادل گفتند که پس جلسه راس همان ساعت شروع شود که آقای جلالی استنکاف کردند و گفتند فردا در صحن مجلس صحبت می‌کنیم.»
زاکانی اما معتقد بود که «خیرخواهی آقای دکتر حدادعادل قریب به دو هفته روی زمین ماند.» از دید فراکسیون اصولگرایان خیرخواهی صورت گرفته بود که جلالی و فراکسیون رهروان به آن بی‌توجهی کرده بودند. او رسما درباره حرف‌های جلالی موضع گرفت و گفت که از مصاحبه او بر‌می‌آمد که مشکل از فراکسیون اصولگرایان است و ادامه داد: «اصلا این گونه نیست ما از ابتدا به‌دنبال وحدت بودیم. ما منادی تفاهم بودیم اما دوستان از ابتدای مجلس گفتند ما تفاهم نمی‌کنیم. ما خواهان تفاهم هستیم اما از دوستان گله می‌کنیم که در رسانه‌ها مطالبی را بیان می‌کنند که با واقعیت‌های مجلس متفاوت است.»
زاکانی توضیح داد: «می‌خواهند با پیشنهادات دقیق، منطقی و اصولگرایی فراکسیون اصولگرایان مجلس برخورد سیاسی کنند.» به گفته زاکانی آنها «نرمش نشان دادند» اما در عین حال نظر فراکسیون رهروان چیز دیگری بود و آنها به رقابت در صحن علنی مجلس اعتقاد داشتند. اما این اظهارات از سوی جلالی بی‌پاسخ نماند.

جلالی: برخی اظهارات زاکانی کذب محض است
جلالی اما در واکنش به اظهارات علیرضا زاکانی در رابطه با دلایل محقق نشدن وحدت اصولگرایان در انتخابات هیات‌رئیسه مجلس گفت: «بخشی از صحبت‌های آقای زاکانی تعجب‌آور است، چون یا به وی اطلاعات غلط ارائه شده یا از ماجرا خبر نداشته بنابراین بخشی از برداشت‌های شخصی‌اش را مانند گذشته مطرح کرده است. از این رو قطعا بخشی از اظهارات آقای زاکانی کذب محض است.»
جلالی توضیح داد که در آن نشست‌ها چه گذشته است. او گفت: «ما در نشست شورای مرکزی فراکسیون اصولگرایان رهروان ولایت تصویب کردیم که نشست مجمع عمومی این فراکسیون برای بررسی پیشنهاد حدادعادل در رابطه با ارائه فهرست مشترک و ابقای اعضای کنونی هیات‌رئیسه عصر همان روز برگزار شود. اما قبل از آن شورای مرکزی فراکسیون من را مکلف کرد که تا عصر نظر‌نهایی اعضای فراکسیون تعیین و همچنین نشستی بین من و حدادعادل برای انجام توافق در مورد مقصود و دلایل ارائه لیست مشترک و ابقای اعضای کنونی فراکسیون برگزار شود.»
جلالی همچنین گفت که از سوی حدادعادل درحالی که قرار بود تماس گرفته شود، تماسی حاصل نشد و بنابراین در آن موقع یک پیامک به آقای حدادعادل ارسال می‌کند اما به این پیامک هم پاسخی داده نشد. در نتیجه جلالی تصمیم می‌گیرد جلسه فراکسیون اصولگرایان را لغو کند. این نماینده مردم در مجلس نهم ادامه داد: «با توجه به اتفاقات مطروحه به نظر من اظهارات آقای زاکانی به هیچ‌وجه درست و قابل قبول نیست زیرا اگر می‌خواستیم در این رابطه صادق نباشیم دکتر لاریجانی به صورت مکرر جلسات متعددی از این دست را برگزار نمی‌کرد، حتی رئیس مجلس هفته قبل با بخشی از دوستانی که اتفاقا از ارائه لیست واحد ناراضی بودند جلساتی برگزار و اعلام کرد که پیشنهادت را رد نکرده و بررسی کنید و اگر می‌توانید به وحدت برسید که این امر بهتر است.»
جلالی همچنین به تلاش لاریجانی در رسیدن به وحدت اشاره می‌کند و از جزئیات جلسه‌ای خبر می‌دهد که بین او، لاریجانی، ابوترابی و باهنر برگزار شده بود. در این جلسه باهنر به اتاق کناری می‌رود و با حدادعادل تماس می‌گیرد، برآیند این تماس آن می‌شود که حدادعادل نتوانسته بود دوستانش را قانع کند. جلالی ضمن بیان این موضوع که تنها مهرداد بذرپاش بود که پیگیری موضوع بود، گفته بود: «ما فکر می‌کنیم که آقای حدادعادل صادقانه و مسئولانه این پیشنهاد را مطرح و پیگیری و رئیس مجلس هم صادقانه و مسئولانه این موضوع را پیگیری کرد و ما هم بر‌اساس رهنمود دکتر لاریجانی حرکت کردیم و فکر می‌کنیم این موضوع می‌توانست به‌عنوان مقدمه‌ای برای وحدت اصولگرایی باشد، اما متأسفانه دوستان همراهی نکردند و نشان دادند که برخی تنها در شعار موضوع وحدت را مطرح می‌کنند، اما در عمل راه خودشان را می‌روند.»
این شکاف میان دو فراکسیون اصولگرای مجلس در حالی رخ می‌دهد که تلاش برای ایجاد وحدت در میان اصولگرایان برای انتخابات پیش رو در جریان است. انتخاباتی که در آن اصولگرایان نیاز به وحدت بیشتری دارند تا در مقابل رقبای «اعتدال‌گرا» و «اصلاح‌طلب» به رقابت بپردازند. از سوی دیگر گفت‌وگوها و دیدارهایی در میان گروه‌های اصولگرا در جریان است تا طیف‌های مختلف این جریان را به هم نزدیک کنند، اما به نظر می‌رسد پایداری همچنان راهی را می‌رود که در انتخابات دور نهم مجلس رفت.