مثلث/سعید سبحانی - مترجم/منبع: میدل‌ایست‌آی

مایک پمپئو طی روزهای اخیر به شخصیتی جنجالی در فضای سیاست خارجی آمریکا تبدیل شده است. وی که هنوز انتخابش از سوی سنای آمریکا به‌عنوان وزیر امور خارجه جدید آمریکا در ‌هاله‌ای از ابهام قرار دارد، در سخنانی تامل‌برانگیز، اذعان کرده است که ایران قبل از توافق هسته‌ای نیز به‌دنبال ساخت سلاح اتمی‌ نبوده و در آینده نیز نخواهد بود. از سوی دیگر، وی اعلام کرده است که درصدد تعمیر و اصلاح توافق هسته‌ای با ایران است. این در حالی است که قرار است دونالد ‌ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا کمتر از یک‌ماه دیگر نظر نهایی خود را در خصوص توافق هسته‌ای با ایران اعلام کند. پایگاه «میدل‌ایست‌آی» در گزارشی کوتاه، به بررسی سخنان اخیر مایک پمپئو در خصوص توافق هسته‌ای با ایران و دیگر مسائل جاری در حوزه سیاست خارجی آمریکا پرداخته است.

مایک پمپئو به‌عنوان وزیر امور خارجه پیشنهادی ایالات متحده آمریکا قول داده برای اصلاح و تعمیر توافق هسته‌ای با ایران تلاش کند. پمپئو در جلسه اخیر سنای آمریکا، وعده به‌کارگیری دیپلماسی در نظام بین‌الملل را داد، هرچند وی به جنگ‌طلبی مشهور است. مایک پمپئو در ماه گذشته میلادی از سوی دونالد ‌ترامپ به‌عنوان وزیر امور خارجه جدید ایالات متحده آمریکا معرفی و جایگزین رکس تیلرسون شد. گزینه دونالد ‌ترامپ برای حضور در وزارت امور خارجه آمریکا، در سنای آمریکا متعهد شد تا با متحدان ایالات متحده بر سر برجام و مسائل مربوط به آن کار کند. در این جلسه مهم، مایک پمپئو رویکرد تند و ضداسلامی خود را کنار گذاشت تا راحت‌تر بتواند حمایت سنا را از خود برای احراز پست وزارت امور خارجه کسب کند. پمپئو ضمن تاکید بر روابط نزدیک خود با دونالد‌ ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، خصوصا در دوران حضور در سازمان سیا، بر لزوم همکاری و تعامل با شرکای خارجی ایالات متحده آمریکا تاکید کرد. مایک پمپئو در حالی به‌عنوان وزیر امور خارجه جدید ایالات متحده آمریکا انتخاب شده است که واشنگتن با موضوعات متنوعی در نظام بین‌الملل مواجه است؛ از مساله سوریه تا اعمال تحریم‌های بیشتر علیه روسیه و موضوع پرونده هسته‌ای ایران.

با توجه به سخنان تحریم‌آمیز مایک پمپئو علیه ایران (قبل از انتصابش به‌عنوان وزیر امور خارجه آمریکا) بسیاری از تحلیلگران حضور وی در مسند وزارت امور خارجه ایالات متحده آمریکا را به مثابه تلاشی برای از‌بین‌بردن توافق هسته‌ای از سوی دولت‌ ترامپ مورد تفسیر قرار دادند. با این حال پمپئو در جلسه اخیر سنا تاکید کرد که برای حل ابهامات شرکای اروپایی خود تا تاریخ 12 ماه می ‌(زمان ضرب‌الاجل اعلامی ‌از سوی‌ ترامپ) تلاش می‌کند. این سخنان در حالی بیان می‌شود که قرار است امانوئل ماکرون، رئیس‌جمهور فرانسه و آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان هر دو تا قبل از 12 می به ایالات متحده آمریکا سفر کرده و با دونالد ‌ترامپ در خصوص توافق هسته‌ای با ایران مذاکراتی را صورت دهند. آنها معتقدند که توافق هسته‌ای با ایران، بهترین راه برای جلوگیری از دستیابی تهران به بمب هسته‌ای است!

مایک پمپئو، در جلسه اخیر سنا تاکید کرد که به‌عنوان مدیر سابق سازمان سیا، به هیچ گونه شواهد و مدارکی مبنی بر اینکه توافق هسته‌ای توسط ایران نقض شده دست نیافته و در عین حال معتقد است که تهران نمی‌تواند در صورت از‌بین‌رفتن توافق هسته‌ای (خروج آمریکا از برجام) به زودی برنامه خود را توسعه دهد. وی تاکید کرده است که هدف او، اصلاح معامله هسته‌ای با ایران است. پمپئو در این خصوص می‌گوید:

«اگر شانسی برای برطرف‌کردن توافق هسته‌ای با ایران وجود نداشته باشد، من به رئیس‌جمهور (‌ترامپ) توصیه خواهم کرد که بهترین همکاری ممکن را با متحدان‌مان برای رسیدن به نتیجه‌ای بهتر و کامل‌تر صورت دهیم. حتی این روند پس از 12 ماه می ‌نیز می‌تواند ادامه پیدا کند. هنوز اقدامات دیپلماتیک زیادی وجود دارد که باید در این خصوص انجام شود.»

با این حال، ملاحظات و دغدغه‌های مربوط به انتخاب پمپئو به‌عنوان وزیر امور خارجه آمریکا به این نقطه (توافق هسته‌ای با ایران) ختم نمی‌شود. صورت مساله این است که پس از بمب‌گذاری سال 2013 میلادی در جریان برگزاری مسابقه دوی ماراتن در بوستون، مایک پمپئو به اشتباه رهبران جامعه مسلمانان آمریکا را متهم به مشارکت در این اقدام تروریستی کرد. در آن زمان، پمپئو در مجلس نمایندگان ایالات متحده آمریکا مشغول فعالیت بود.

«داوود ولید» از رهبران جامعه مسلمانان آمریکا ماه گذشته (پس از انتخاب پمپئو به‌عنوان وزیر امور خارجه دولت ‌ترامپ) از وی به‌عنوان نظریه‌پردازی توطئه‌نگر و سیاستمداری ضداسلام و ضدمسلمانان یاد کرد. ولید در گفت‌وگو با «میدل‌ایست‌آی»، نسبت به عواقب و تبعات حضور فردی ضد اسلام و مخالف مسلمانان در مسند وزارت امور خارجه آمریکا ابراز نگرانی کرد.

با این حال مایک پمپئو در جلسه سخنرانی خود در سنای آمریکا به سوابق خود در سازمان سیا اشاره کرد. وی مدعی شد که در دوران حضورش در سازمان سیا، با نیروهای کار (با گرایش‌های سیاسی) متنوع کار کرده و صرفا روی اهداف و ماموریت‌های این سازمان تکیه داشته است. با این حال، توضیحات پمپئو برای اعضای کمیته روابط خارجی آمریکا قانع‌کننده به نظر نرسید. راند پال، سناتور جمهوریخواه که در کمیته روابط خارجی سنا عضویت دارد، با تصدی‌گری پست وزارت امور خارجه آمریکا توسط پمپئو مخالفت کرد. این در حالی است که اعضای دموکرات کمیته روابط خارجی سنا (که تعداد آنها 10 نفر است ) نیز با این موضوع مخالفت کرده‌اند. بنابراین در مجموع، 11 سناتور از 21 سناتور عضو کمیته روابط خارجی سنا با حضور پمپئو در سمت وزارت امور خارجه دولت‌ ترامپ مخالف هستند. همین مساله سبب شده است تا پمپئو در انتظار رای‌گیری در صحن علنی سنا برای حضور در مسند وزارت امور خارجه آمریکا بماند.