نامه یک هفته پیش عادل آذر، رئیس دیوان محاسبات کشور تکلیف افشانی را مشخص کرد و روشن شد که کرسی شهرداری تهران به او هم وفا نمی‌‌کند.

 مقاومت همکاران او در شهرداری و برخی از اعضای شورای شهر برای پذیرش این واقعیت ادامه دارد و همچنان امیدوارند که ‌حساب افشانی را از دیگر بازنشسته‌ها جدا کنند. برای همین هم داریوش قنبری، معاون پارلمانی شهردار تهران بعد از نامه عادل آذر تاکید کرد که «انتخاب شهردار دارای مکانیزم متفاوتی است و اختیار آن صرفا به شوراهای اسلامی شهرها واگذار شده است». به گفته او، نه‌تنها شهردار تهران بلکه سایر شهرداران کشور نیز از شمول قانون منع به کارگیری بازنشستگان مستثنا هستند و در واقع این قانون شهرداران، را در‌بر نمی‌گیرد. همین مقاومت هم اصلاح‌طلبان را به همفکری واداشته است. قرار بود مجمع نمایندگان تهران و اعضای شورای شهر در طبقه نخست ساختمان شورای شهر تهران گردهم آیند و در حین صرف شام، آخرین رایزنی‌ها را درباره قانون منع به کارگیری بازنشستگان و تاثیری که بر شهرداری دارد، انجام دهند. اعضای شورای شهر اما قبل از تشکیل این جلسه و مشخص‌شدن نتیجه آن دست به کار شده و فهرستی از گزینه‌ها را تهیه کردند. حالا اما گویا کار به آنجا رسیده که تغییر شهردار الزامی است.

  روایت یک جلسه مهم

عصر یکشنبه جلسه مجمع امید پس از وقفه‌ای چندماهه به میزبانی شورای شهر تهران برگزار شد. مجمع امید متشکل از 21 عضو شورای شهر و 30 نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی به ریاست محمدرضا عارف است.

دستور کار جلسه مجمع امید به موضوعی ارتباط داشت که این روزها سروصدای زیادی به پا کرده و آن قانون منع به‌کارگیری بازنشستگان است. قانونی که به موجب آن افراد بازنشسته نمی‌توانند به فعالیت خود در پست‌های مختلف دولتی ادامه دهند. ضرب‌الاجلی نیز برای اجرای این قانون مشخص شده است. بنابر گفته ساعی، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس 24 آبان‌ماه آخرین روز حضور افراد بازنشسته در دستگاه‌های دولتی است. یکی از مسئو‌لانی که زمزمه خداحافظی‌اش این روزها بیش از سایرین شنیده می‌شود، محمدعلی افشانی شهردار تهران است که عمر ریاست او بر شهرداری تهران به 6 ماه نرسیده و درصورت خداحافظی اجباری او از بهشت، شورای پنجم در کمتر از 2 سال از آغاز فعالیت خود باید سومین شهردار تهران را انتخاب کند. مجید فراهانی در این‌باره در کانال تلگرامی خود نوشت: «اعضای شورای شهر تهران، نکاتی را از لحاظ قانونی درخصوص ماندن شهردار بیان کردند.» وی با بیان اینکه وضع شهر به یک ثبات رسیده، شهردار تیم خود را انتخاب کرده، پروژه‌هایی در شهر آغاز شده و وضع بودجه نقد و غیرنقد مشخص شده است و این تغییر وضع می‌تواند در عرصه کلان به نفع مردم تهران نباشد، گفت: «درنهایت قرار شد نمایندگان مجلس از اختیارات قانونی خود برای ثبات مدیریت شهری تهران استفاده‌ و بررسی کنند که آیا می‌توان کمکی به ایجاد این ثبات کرد؟ هرچند اعلام شد که این مسیر سخت است و باید زودتر برای این وضع، چاره‌ای اندیشیده می‌شد.» در جلسه یکشنبه‌شب تعدادی از حاضرین اعم از نمایندگان مجلس و اعضای شورای شهر که دغدغه جریان اصلاحات و مدیریت شهری تهران را داشتند پیشنهادی مطرح کردند که شاید به‌وسیله این پیشنهاد بتوان تهران را از سریال تکراری جابه‌جایی مدیران شهری که هر 6 ماه یک‌بار اتفاق افتاده، نجات داد. الیاس حضرتی و محمدعلی وکیلی از مجلس و محمدجواد حق‌شناس، ابراهیم امینی و حجت نظری از شورای شهر تهران در جلسه مجمع امید پیشنهاد طرح دوفوریتی اصلاح قانون منع به‌کار‌گیری بازنشستگان در مجلس را مطرح کردند که به‌واسطه آن شهرداران کلانشهرها از‌جمله تهران از این قانون مستثنا شوند تا خللی در کار شهرداران و ثبات مدیریت شهری ایجاد نشود. در این راستا علیجانی خبر از تشکیل کمیته‌ای برای بررسی پیشنهاد طرح دوفوریت اصلاح منع به‌کار‌گیری بازنشستگان داد. وی در این‌باره گفت: «در نشست مجمع امید ابعاد حقوقی اجرای قانون منع به کارگیری بازنشستگان درباره شهردار تهران مورد بررسی قرار گرفت. استدلال بیشتر اعضای شورای شهر آن بود که قانونا شهردار شامل این قانون نمی‌شود.» وی افزود: «در این بین در کلیت جلسه بعضی از افراد معتقد به شمولیت شهردار ذیل قانون منع به‌کارگیری بازنشستگان بودند و برخی نظر مخالف داشتند. ‫قرار شد کمیته پنج‌نفره‌ای متشکل از فتحی، حضرتی و وکیلی و دو نفر از اعضای شورای شهر برای بررسی بیشتر ابعاد حقوقی این موضوع تشکیل شود.» نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی خاطرنشان کرد: «همچنین مقرر شد‌ ‌استعلامی از اداره کل قوانین مجلس شورای اسلامی گرفته شود، چون نظراتی درباره قوانین مقدم و موخر مطرح می‌شد و اینکه قانون انتخاب شهردار قانون خاص بوده و قانون مجلس شورای اسلامی قانون عام است. موضوع استفساریه هم مطرح شد، اما پایه قوی نداشت. علیجانی یکی دیگر از موارد مطرح‌شده در این جلسه را ارائه طرح دوفوریتی برای اصلاح قانون منع به‌کارگیری بازنشستگان عنوان و اظهار کرد: «در این جلسه در مورد این بحث شد که ظرفیت ارائه چنین طرحی وجود دارد، ولی قبل از پرداختن تمامی این پیشنهادات قرار است‌ کمیته روی ابعاد حقوقی این قانون بررسی‌های بیشتری‌ انجام دهد.» دبیر مجمع نمایندگان تهران در پایان گفت که در این جلسه لایحه مالیات بر ارزش افزوده که مراحل نهایی بررسی آن در کمیسیون اقتصادی طی می‌شود نیز مورد بررسی قرار گرفت و اعضای شورای شهر دیدگاه‌های خود را مطرح کردند. پیش از این پیشنهاد حسن رسولی، خزانه‌دار شورای شهر تهران که مسئو‌ل پیگیری بازنشستگی محمد افشانی شده بود، اعلام کرد این قانون شامل حال افشانی نمی‌شود و شهردار تهران محدودیتی برای ادامه فعالیت خود در ساختمان بهشت ندارد اما اظهارات برخی از اعضای دولت و همچنین تعدادی از نمایندگان مجلس شبهه را درباره ادامه کار عضو شورای مرکزی اعتماد ملی افزایش داد. نمایندگان شورای شهر تهران اعلام کرده بودند افشانی برای ادامه فعالیت در شهرداری منعی ندارد اما جهت اطمینان در این زمینه از مجلس درخواست استفساریه خواهیم کرد. درخواستی که با واکنش کمیسیون اجتماعی به عنوان متولی استفساریه درباره شهرداری همراه بود. رئیس کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی در برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری حاضر شد و در این‌باره گفت: «استفساریه زمانی صادر می‌شود که قانون مشخص نباشد اما در قانون منع به‌کارگیری بازنشستگان قانون واضح بوده و نیازی به صدور استفساریه نیست. در این راستا نمایندگان مجمع امید پیشنهاد طرح دوفوریتی اصلاح قانون منع به‌کار‌گیری بازنشستگان را مطرح کردند که واکنش ریاست مجمع امید و نمایندگان مجلس این مجمع را به همراه داشت.» محمدرضا عارف، رئیس فراکسیون امید در مجلس شورای اسلامی و رئیس مجمع امید درباره این پیشنهاد گفت: «فرض ما ماندگاری آقای افشانی است، اما نماینده شهرداری در مجلس در این‌باره ضعیف عمل کرد و می‌توانست در زمان بررسی این طرح، اعلام کند که شهردار تهران قانون خاص دارد و هم‌تراز با وزراست.»

حالا اما هرچه هست به نظر می‌رسد که ماندن افشانی در شهرداری چندان امکان‌پذیر نباشد. چنین است که نام افراد مختلفی برای رفتن به بهشت به میان آمده است.

  چه کسانی گزینه هستند؟

از قضا رئیس شورا یعنی محسن هاشمی در صدر فهرست گزینه‌های شهرداری قرار دارد. او بارها برای تصدی این پست اعلام آمادگی کرده اما اصلاح‌طلبان و دیگر اعضای شورا، مخالفت کردند. بعد از رفتن محمدعلی نجفی گمانه شهردار‌شدن او تقریبا جدی بود اما محقق نشد. خود هاشمی اخیرا در گفت‌وگویی با باشگاه خبرنگاران گفته است که اصلاح‌طلبان به دلایل سیاسی این امر را نپذیرفتند. اصلی‌ترین دلیل فعالان سیاسی اصلاح‌طلب برای نرفتن زیر بار این موضوع آن است که پای هیچ اصولگرایی به شورای شهر باز نشود. با این وجود از توئیت‌ها و اظهارات هاشمی این‌طور استنباط می‌شود که شخصا «بهشت» را ترجیح می‌دهد. حال باید منتظر ماند و دید که اتحاد ملت و کارگزاران این بار در مورد شهردار‌شدن او توافق می‌کنند یا خیر. 

  وزیر رفتنی 

غیر از محسن هاشمی اما 5 نام دیگر در فهرست گزینه‌های احتمالی شهرداری تهران مشاهده می‌شود. عباس آخوندی، وزیر مسکن، راه و شهرسازی یکی از همین گزینه‌های احتمالی است. او روزهای سختی را در این وزارتخانه می‌گذراند و به نظر می‌رسد که رفتنی باشد. استیضاح او در کمیسیون عمران در حال بررسی است و گفته می‌شود که در صورت ارسال به صحن علنی موجب عزل آخوندی می‌شود. فقط این نیست و شایعاتی نیز در مورد استعفا‌یش شنیده می‌شود. خود او این شایعات را رد نکرده و سر‌و‌ته سوالات خبرنگاران در این‌باره را با خنده هم آورده است. همین برخورد او هم باعث شده که برخی از رسانه‌ها گمانه احتمال شهردار‌شدن او را جدی بدانند. 

  شهرداری یا وزارت راه 

احمد امیرآبادی‌فراهانی، عضو هیات‌رئیسه مجلس گفته است که با رفتن آخوندی، احتمالا پیروز حناچی، معاون فعلی شهردار تهران جای او را خواهد گرفت. این درحالی است که برخی منابع خبری نام حناچی را در فهرست جایگزین‌های احتمالی افشانی قرار می‌دهند. او بعد از رفتن نجفی هم برای تصدی این پست با افشانی رقابت کرده ‌و شکست خورده بود. حناچی یک گزینه جوان به حساب می‌آید اما لابی قوی و موثری ندارد که اگر داشت همان دفعه قبل از پس اعتماد ملی و افشانی بر می‌آمد. دستاورد حناچی در رقابت چند ماه قبل تنها یک معاونت از شهرداری بود و بر همین اساس بهتر است که به جانشینی آخوندی در وزارت راه دل ببندد. 

  شهرداری یا سخنگویی

 علی ربیعی که تا چند روز قبل به عنوان گزینه احتمالی سخنگویی دولت مطرح می‌شد اکنون به فهرست شهرداران بالقوه تهران اضافه شده است.‌ اکبر رنجبرزاده، عضو هیات‌رئیسه مجلس گفته بود‌ ربیعی از جمله مهره‌های کابینه روحانی است که از جایی به جایی دیگر منتقل می‌شود اما حذف‌شدنش دور از ذهن است. بر همین اساس هم هرجا صندلی خالی باشد، نام ربیعی در فهرست متقاضیان و گزینه‌های تصدی آن قرار می‌گیرد. برگزاری جلسه اخیر شهردار تهران با ربیعی در خصوص آسیب‌های اجتماعی شهر تهران که پانزدهم مهر‌ماه برگزار شد، ربطی به این گمانه‌زنی نداشت اما در قوی‌تر‌شدن آن بی‌اثر نبود. ربیعی پیش از این و دوران شهرداری نجفی هم علاقه ویژه‌ای به مسائل تهران نشان داده بود و این علاقه می‌تواند او را به اسباب‌کشی به بهشت هم مایل کند. 

  کیش یا تهران

 محمد ابراهیم انصاری‌لاری برای دومین‌بار در فهرست گزینه‌های احتمالی شهرداری تهران قرار گرفته است. او بعد از رفتن نجفی نیز همین موقعیت را تجربه کرد و در نهایت از رقابت با دیگر گزینه‌های موجود منصرف شد. او مدیرعاملی منطقه آزاد کیش را به شهرداری پایتخت ترجیح داد. انصاری‌لاری از بستگان موسوی‌لاری، وزیر کشور دولت اصلاحات است و پیش از این استانداری بوشهر و فارس را آزموده است. حال باید منتظر ماند و دید که بعد از بازنشستگی افشانی، اصلاح‌طلبان در مورد انصاری‌لاری به اتفاق نظر می‌رسند یا گزینه دیگری را انتخاب می‌کنند. همچنین باید دید که او هنوز هم کیش را به تهران ترجیح می‌دهد یا از انتخاب قبلی خود پشیمان شده است .در این میان برخی نیز نام معصومه ابتکار را به میان آورده‌اند